Rechtsbijstand voor verdachten tijdens politieverhoor

In december 2015 heeft de Hoge Raad in een arrest geoordeeld dat verdachten tijdens politieverhoren recht hebben op bijstand van een advocaat. Dit betekent dat een advocaat bij het verhoor aanwezig moet zijn als zijn cliënt dit wil. In dit statement wordt kort bezien welke gevolgen dit heeft en geeft SGP-jongeren enkele verbeterpunten.

In december 2015 heeft de Hoge Raad in een arrest (1) geoordeeld dat verdachten tijdens politieverhoren recht hebben op bijstand van een advocaat. Dit betekent dat een advocaat bij het verhoor aanwezig moet zijn als zijn cliënt dit wil. In dit statement wordt kort bezien welke gevolgen dit heeft en geeft SGP-jongeren enkele verbeterpunten.

Voorheen was de politie reeds verplicht om voorafgaande aan het verhoor een verdachte een advocaat aan te bieden. Zo kon de verdachte van tevoren met een advocaat zijn zaak bespreken. In de nieuwe rechtspraak kent de Hoge Raad verdachten ook het recht op een advocaat tijdens hun verhoor toe (2). De gedachte hierachter is dat er minder ruimte is voor pressie vanuit de verhoorder en het verhoor transparanter wordt. Daarnaast kan de advocaat controleren of de woorden van zijn cliënt feitelijk worden genoteerd en de verhoorder er niet zijn eigen interpretatie op loslaat.

Allereerst wijst de praktijk uit dat de agenda’s van politie en advocaten moeilijk af te stemmen zijn. Ook komt het regelmatig voor dat er vanuit de politie geen bereidwilligheid blijkt te zijn om met advocaten mee te denken (3). De Hoge Raad heeft wat SGP-jongeren betreft onvoldoende rekening gehouden met de tijdsdruk waarmee strafrechtadvocaten door het leven gaan en had graag gezien dat de politiek meer tijd was gegund om met praktisch haalbare voorstellen te komen. SGP-jongeren is van mening dat dit hét moment is voor de politie om met de digitalisering van de samenleving mee te gaan. Een interessante optie is het opnemen van videobeelden van het verhoor. Advocaten kunnen de beelden vervolgens te allen tijde via het online advocatenportaal bekijken(4).

Daarnaast ontvangen advocaten voor hun aanwezig heid bij het eerste verhoor op dit moment 150 euro en bij een zwaardere zaken het dubbele. Voor dit geld wordt van de advocaat verwacht dat hij én naar het politiebureau afreist én het verhoor de gehele tijd met zijn aanwezigheid siert. Dit is een onredelijk laag bedrag voor een dergelijke dienst in die sector. Ook zal dit ervoor zorgen dat er minder advocaten strafcliënten willen bijstaan omdat het minder of niet meer rendabel is. De politiek is wat SGP-jongeren betreft op korte termijn aan zet om hier verandering in aan te brengen d.m.v. het vaststellen van een redelijke vergoeding.

Tot slot mogen advocaten op dit moment tijdens het verhoor niet actief optreden (uitgezonderd de situatie dat de verhoorder een pressiemiddel toepast) om zo de voortgang niet te belemmeren. SGP-jongeren pleit voor volledig spreekrecht van advocaten tijdens het verhoor. Alleen op deze wijze kan er sprake zijn van reële rechtsbijstand en procesbewaking en verworden advocaten niet tot gemuilkorfde pleitbezorgers.

Concluderend, indien er niet snel verbetering wordt aangebracht in de eerste twee geschetste problemen, dreigt een grote uitstroom van advocaten die deelnemen aan het pro-Deo-systeem. Daarnaast is de zwijgplicht van advocaten tijdens het verhoor een onnodige belemmering die de rechtsbijstand geweld aandoet. SGP-jongeren roept de Tweede Kamer op snel voorstellen te doen ter verbetering van de hierboven geschetste situatie.



1. ECLI:NL:HR:2015:3608                                                                                      

2. Ondanks dat de implementatietermijn van Richtlijn 2013/48/EU nog niet vertreken is. Deze richtlijn verplicht landen om verdachten een advocaat tijdens hun verhoor aan te bieden.

3. ttp://www.parool.nl/amsterdam/-verhoorbijstand-is-een-nachtmerrie~a4257835/

4.Ter info: dit digitale portaal is sinds augustus 2015 beschikbaar en wordt momenteel nog uitgerold: https://loket.rechtspraak.nl/Professionals/Advocatuur/45

 


Blog comments powered by Disqus