Rare jongens, die “zetelrovers”? (4/5)

De Tweede Kamer begon na de verkiezingen in 2012 met elf fracties. Aan het einde van die periode waren er zes fracties bijgekomen, waardoor de Tweede Kamer op dat moment zeventien fracties telde. Acht Kamerleden hadden hun oorspronkelijke fractie verlaten en waren zelfstandig doorgegaan. De redenen waarom de afsplitsers hun fracties verlieten waren divers. Soms was het vertrouwen in de politiek leider weg, maar het kwam ook voor dat een Kamerlid zich niet meer kon vinden in het beleid van een bewindspersoon van zijn eigen partij.

Zonder last

Wie stemt bij de Tweede Kamerverkiezingen, stemt op een kandidaat van een bepaalde partij. Omdat je op een persoon stemt, geeft dit Kamerleden een individueel mandaat. Alle 150 gekozenen zijn in de Kamer vrij om te stemmen wat zij willen. In onze Grondwet staat dat Kamerleden ‘stemmen zonder last’ (artikel 67, lid 3). SGP-jongeren vindt het belangrijk dat Kamerleden ook daadwerkelijk vrij kunnen stemmen, en niet door een fractie worden gedwongen om een bepaald standpunt in te nemen. Het recht van zetelbehoud na een scheuring met de partij houdt fracties scherp, maar waarborgt vooral de individuele vrijheid van Kamerleden.

 

Mandaat

Partijen maken dus vanwege het individuele mandaat op geen enkele zetel aanspraak. Maar ondanks dat worden kandidaat-Kamerleden voornamelijk gekozen vanwege de idealen van hun politieke partij. Dit zagen we destijds bij Rita Verdonk. Als nummer 2 op de VVD-lijst haalde ze meer stemmen dan de lijsttrekker. Echter, toen ze later met een eigen partij meedeed aan de verkiezingen, haalde ze geen zetels. Kamerleden liften dus mee op het succes van hun partij. Van alle afsplitsers in de vorige periode heeft niemand zelfstandig de kiesdeler gehaald door voorkeurstemmen. Echter, wie zelfstandig verder gaat, krijgt opeens meer spreektijd en een fractievoorzittersvergoeding. SGP-jongeren is van mening dat deze premie op afsplitsing zo snel mogelijk moet verdwijnen, zodat afsplitsen van je partij niet wordt gestimuleerd.

 

Werkbare oplossing

Kortom, er zal gezocht moeten worden naar een werkbare oplossing die aan de ene kant de individuele vrijheid van een Kamerlid garandeert, en aan de andere kant afsplitsing niet stimuleert. Door deze balans zal het aantal fracties na verkiezingen niet explosief toenemen. Een commissie, ingesteld door de Tweede Kamer, heeft hier onder leiding van Bisschop (SGP) onderzoek naar gedaan. SGP-jongeren staat positief tegenover het advies van deze commissie, die onder andere met soortgelijke voorstellen is gekomen. Niemand zit immers te wachten op onnodig veel fracties!

 

Dit is het vierde deel in een serie over de toekomst van de democratie. Lees hier deel 1, deel 2 en deel 3. Kom naar het voorjaarscongres van SGPJ en denk mee over de toekomst van de democratie!

Geschreven door Tom de Nooijer

Tom de Nooijer lid van de commissie Binnenland.. Meer artikelen van Tom de Nooijer:



Blog comments powered by Disqus