De Turken en de Koerden

Turkije en de Koerden. Het is al bijna een eeuw lang een moeizame relatie. Toen in 2002 de AKP van Recep Tayyip Erdogan aan de macht kwam, leek de situatie iets te verbeteren. In de laatste jaren ontpopte Erdogan zich echter als een fel tegenstander van de Koerden. De burgeroorlog in buurland Syrië speelde hierin een belangrijke rol. SGP-jongeren sprak over het opgelaaide conflict tussen de Turken en de Koerden met Latif Tali (1978), gebiedscommissielid in Rotterdam Overschie namens de PvdA. In het verleden zette Latif zich in zijn vrije tijd in voor DemNed, de Raad van Gemeenschappen uit Koerdistan. Latif: ?Erdogan helpt actief IS om te voorkomen dat de Koerden controle krijgen over Noord-Syrië. Ondertussen windt hij Europa slim om de vingers en krijgt hij bakken met geld in ruil voor het tegenhouden van vluchtelingen.?

 

 

Turkije en de Koerden. Het is al bijna een eeuw lang een moeizame relatie. Toen in 2002 de AKP van Recep Tayyip Erdogan aan de macht kwam, leek de situatie iets te verbeteren. In de laatste jaren ontpopte Erdogan zich echter als een fel tegenstander van de Koerden. De burgeroorlog in buurland Syrië speelde hierin een belangrijke rol. SGP-jongeren sprak over het opgelaaide conflict tussen de Turken en de Koerden met Latif Tali (1978), gebiedscommissielid in Rotterdam Overschie namens de PvdA. In het verleden zette Latif zich in zijn vrije tijd in voor DemNed, de Raad van Gemeenschappen uit Koerdistan. Latif: ‘Erdogan helpt actief IS om te voorkomen dat de Koerden controle krijgen over Noord-Syrië. Ondertussen windt hij Europa slim om de vingers en krijgt hij bakken met geld in ruil voor het tegenhouden van vluchtelingen.’

 

Ontstaan conflict

In 1920 valt het Ottomaanse Rijk uiteen. Als gevolg hiervan tekenen de Britten en Turken een verdrag waarbij de Turken gedwongen worden een gedeelte van hun rijk aan de Koerden te geven zodat de Koerden een eigen staat kunnen oprichten: Koerdistan. De Turkse president, Atatürk, vindt het verdrag onaanvaardbaar. Koerden passen niet binnen zijn idee van een Turkse eenheidsstaat. Als reactie op het verdrag onderdrukt Turkije de Koerden.

Nationalisme

Latif: ‘Sinds de geboorte van Turkije in 1923 is het een erg nationalistisch land. In 1980, na de Turkse coup, werden deze nationalistische ideeën in de vernieuwde grondwet verwerkt. Alle partijen stemden in met deze nieuwe wetten omdat volgens hen iedere Turk trots moest zijn op Turkije. Dit maakte de positie van de Koerden erg ingewikkeld omdat er geen ruimte is om anders te denken over de huidige inrichting van de Turkse staat.

Geen journalistieke vrijheid

Latif: ‘Turkije houdt controle over alles wat er gezegd en geschreven wordt. Er is geen vrijheid voor de pers zodat journalisten moeten meegaan in de algemene lijn die Erdogan opstelt. Wie dit niet doet, wordt het zwijgen opgelegd. Een voorbeeld: journalisten die ontdekten er wapens werden vervoerd naar IS werden beschuldigd van verraad. Ook zenders hebben geen recht op vrije pers. Onlangs werden twee zenders uit de lucht gehaald die zich kritisch hadden uitgelaten over Erdogan.

Sowieso rammelt het Turkse rechtssysteem aan alle kanten. Soms worden Koerden gevangen genomen om vervolgens 2 à 3 jaar in voorarrest te zitten.’

Hoe is de situatie van de Koerden op dit moment?

De Koerden worden niet erkend in Turkije en Erdogan zal alles proberen om te voorkomen dat dit ooit gebeurt. Recent hebben de Verenigde Staten toenadering gezocht tot de Koerden als gevolg van het conflict in Syrië. Toen dit naar buiten kwam, werd Erdogan woest. Hij wil ook niet dat de Koerden een plaats krijgen bij het vredescongres in Genève.

Als gevolg van de oorlog van Turkije tegen de Koerden hebben naar schatting 500.000 tot 800.000 Koerden geen huis meer. Tevens nemen de doden dagelijks toe. De nabestaanden zijn niet gerechtigd om de overblijfselen van hun familieleden op te halen.

Van de Turken valt verder geen hulp of medelijden te verwachten omdat in de algemene Turkse media niet wordt gesproken over wat er gebeurt in Oost-Turkije. Omdat de Koerden worden afgebeeld als een slecht volk, is de algemene tendens in Turkije tegen de Koerden. Alleen in regionaal nieuws in Oost-Turkije wordt het echte verhaal verteld.

Welke plaats hebben de Koerden in het Turkse politieke stelsel?

Latif: ‘De twee belangrijkste politieke partijen in Turkije zijn de AKP en de HDP. De AKP is de grootste partij van Turkije en wordt officieel niet geleid door Erdogan maar door Binali Yildirim, de vroegere minister van Transport. Erdogan is niet de leider omdat hij de president is. De praktijk wijst echter uit dat een stem op de AKP een stem voor Erdogan is.

De HDP is gericht op de minderheden in Turkije. Een grote misvatting in het Westen is dat de HDP een Koerdische partij zou zijn. Dit is niet het geval. Omdat de Koerden de grootste minderheid zijn in Turkije is het wel zo dat veel Koerden op deze partij stemmen. De HDP wordt in Turkije erg onderdrukt omdat zij graag veranderingen in het Turkse staatsbestel ziet. De overige partijen in het Turkse parlement (CHP en MHP) staan namelijk, net als de AKP, niet open voor revolutionaire veranderingen, ze houden het graag bij het oude. Verder werken ze samen met de Erdogan bij het conflict met de Koerden.

De HDP staat juist open voor democratische veranderingen, maar dit is tegen het zere been van Erdogan. Bij de laatste verkiezingen haalde de AKP 49,2 procent van de stemmen waardoor Erdogan de vereiste meerderheid bezit om zonder hulp van andere partijen een wet door het parlement te loodsen.

Om de Koerden buiten het parlement te houden werd bewust gekozen voor een hoge kiesdrempel van tien procent. Bij de laatste verkiezingen haalde de HDP op het nippertje de vereiste tien procent. Dit was voor Erdogan een pijnlijke verrassing. De AKP had juist geprobeerd dit te voorkomen door de campagne van de HDP te verbieden en demonstraties uiteen te slaan. Er zijn bij deze optochten van de HDP drie bomaanslagen geweest.’

Wat is het beleid van Turkije t.o.v. de rest van de wereld?

Erdogan is slim. Europa wordt door Erdogan om de vinger gewonden. In ruil voor veel geld en visumvrij reizen houdt Erdogan de vluchtelingen die uit Afrika komen tegen. Hiermee geeft de EU veel privileges aan Turkije. Erdogan gebruikt dus het vluchtelingenprobleem om bepaalde zaken te krijgen van Europa.

Hoe is Turkije betrokken bij het conflict in Syrië?

Ten opzichte van Syrië heeft Turkije liever IS aan de grens dan de Koerden. Koerden zijn wel niet uit op het verkrijgen van eigen land, maar ze willen wel autonomie krijgen over een gebied dat binnen Turkije ligt zodat ze in dat gebied hun eigen beleid kunnen voeren. Erdogan is dus bang dat een gedeelte van Turkije onder bestuur komt van de Koerden.

Hij wil niet dat de Koerden een eigen staat krijgen en vecht dus eigenlijk in Syrië mee om de eenheid van Turkije te bewaren. Verder wil hij, onopgemerkt door het Westen, het Ottomaanse rijk van vroeger in ere herstellen. De president van Azerbeidzjan (Aliyev) en Erdogan hebben hier meerdere malen op gezinspeeld. Onder andere door het dreigement van Aliyev dat hij Armenië in de toekomst aan zal vallen.

In het verleden is het ook meerdere malen bewezen dat hij steun verleent aan IS door het leveren van wapens en het opkopen van olie. Verder heeft hij militairen gestationeerd in een gebied dat tussen IS en de troepen van Assad ligt. Hij bezet daar een smalle strook land die deze twee groepen gescheiden houdt. Dat Turkije troepen heeft in Syrië is bij het grote publiek niet bekend. Ik vermoed dat westerse media, ook in Nederland, er niet over durven schrijven omdat ze anders in conflict raken met de Turkse regering.

Zijn Koerden in Nederland veilig?

Latif: ‘Turken worden erg nationalistisch opgevoed door hun ouders. Ook wanneer ze in Nederland geboren worden en hier opgroeien wordt de liefde voor Turkije hen met de paplepel ingegoten. Dit komt ook in Nederland de relatie tussen de Turken en Koerden niet ten goede.

Soms worden Koerden in Nederland ernstig bedreigd. Ik weet dat er vergaderingen waarbij én Turken én Koerden aan tafel zaten, op last van de Turkse regering zijn afgelast. De AKP wil niet dat er toenadering wordt gezocht tot Koerden, ook hier in Nederland niet. Minister Asscher en de burgemeester van Rotterdam (Aboutaleb) hebben in het verleden geprobeerd om een dialoog te vormen tussen Koerden en Turken in Nederland. Dit is mislukt omdat de Turken niet willen spreken met de Koerden.

Verder heeft het Turkse Ministerie voor Religie (Diyanet) veel invloed op het dagelijkse leven van Turken in Nederland. Vanuit een ‘dependance’ van Diyanet in Den Haag oefent de Turkse regering ook hier haar invloed uit.

 

 

 

Geschreven door Gerwin Geneugelijk

Gerwin is lid commissie Internationaal. Meer artikelen van Gerwin Geneugelijk:



Blog comments powered by Disqus